# تأخیر رشد در کودکان: علت‌ها، تشخیص و راهکارها

- نشانی: https://rhyme.hightonic.nl/articles/%D8%AA%D8%A3%D8%AE%DB%8C%D8%B1-%D8%B1%D8%B4%D8%AF-%D8%AF%D8%B1-%DA%A9%D9%88%D8%AF%DA%A9%D8%A7%D9%86%3A-%D8%B9%D9%84%D8%AA%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%D8%8C-%D8%AA%D8%B4%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%D9%88-%D8%B1%D8%A7%D9%87%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D9%87%D8%A7
- مناسب: ۲ تا ۱۲ ماهگی
- آخرین به‌روزرسانی: 2026-10-03
- بازبینی علمی: 2026-10-03
- ناشر: مجله رایم (اپ رایم)

> هر کودک با سرعت خاصی رشد می‌کند. با این حال، برای تشخیص رشد نرمال و در صورت وجود تأخیرهای رشدی، والدین باید اقدامات مناسبی را انجام دهند.

هر کودک به سرعت خاصی رشد می‌کند. با این حال، برای تشخیص رشد نرمال و در صورت وجود تأخیرهای رشدی، والدین باید اقدامات مناسبی را انجام دهند.

تأخیر رشد به زمانی اشاره دارد که کودک در یک بازه زمانی خاص به مهارت و عملکرد مورد انتظار نرسیده باشد. به عنوان مثال، اگر محدوده نرمال راه رفتن برای کودکان بین ۹ تا ۱۸ ماهگی باشد و کودک ۲۰ ماهه هنوز راه رفتن را شروع نکرده باشد، می‌توان آن را یک تأخیر رشدی دانست.

انواع مختلفی از تأخیرهای رشدی در نوزادان و کودکان وجود دارد مانند تأخیر در مهارت‌های حرکتی بزرگ، مهارت‌های حرکتی ظریف، مهارت‌های زبانی، مهارت‌های شناختی، مهارت‌های خودمراقبتی، مهارت‌های اجتماعی و غیره.

معمولاً والدین اولین کسانی هستند که متوجه تأخیر در رشد فرزندشان می‌شوند. درمان و مداخله زود هنگام تأثیرات بسیار خوبی دارد. بنابراین اگر کودک شما تأخیر رشدی دارد، باید به یک متخصص مراجعه کنید.

تأخیرهای رشد‌ی متناسب با سن کودک:

- 2 ماهگیبه صداهای بلند پاسخ نمی‌دهد.
- اشیای متحرک را دنبال نمی‌کند.
- به دیگران لبخند نمی‌زند.
- دست‌هایش را به سمت دهان نمی‌برد.
- وقتی روی شکم خود دراز می‌کشد، نمی‌تواند سر را بالا نگه دارد.

- 4 ماهگیاشیا متحرک را دنبال نمی‌کند.
- به دیگران لبخند نمی‌زند.
- نمی‌تواند سر را ثابت نگه دارد.
- سر و صدا نمی ‏کند.
- چیزها را به دهان نمی‌برد.
- وقتی پاهایش روی یک سطح سفت قرار می‌گیرد، بر روی آن فشار نمی‏ آورد.
- در حرکت یک یا هر دو چشمش مشکل وجود دارد.

- 6 ماهگیبرای گرفتن چیزهایی که در دسترس هستند، تلاش نمی‌کند.
- هیچ محبتی به اطرافیان و حتی مادر نشان نمی‌دهد.
- به صداهای اطراف خود پاسخ نمی‌دهد.
- در بردن اشیا به دهان مشکل دارد.
- مانند یک عروسک پارچه‏ ای، بسیار شُل به نظر می‌رسد.( بدن و اندام‌ها سست هستند).
- صداهای مصوت تولید نمی‌کند ("آ"، "او"، "ای").
- در هیچ جهتی نمی‌چرخد.
- نمی‌خندد و جیغ نمی‌کشد.
- در بازوها و ران‌ها حرکات محدودی انجام می دهد.

- 9 ماهگیعدم توانایی تحمل وزن روی پاها و ایستادن حتی با حمایت کردن.
- بدون کمک نمی‌نشیند.
- غرغر نمی‌کند («مامان»، «بابا» ).
- هیچ بازی رفت و بر گشتی را انجام نمی‌دهد.
- وقتی او را با اسم صدا کنید، پاسخ نمی‌دهد.
- افراد آشنا را نمی‌شناسد.
- به جایی که اشاره می‌کنید، نگاه نمی‌کند.
- اسباب بازی‌ها را از یک دست به دست دیگر نمی‌دهد.

- 12 ماهگیعدم توانایی تحمل وزن روی پاها و ایستادن حتی با حمایت کردن.
- چیزهای پنهان را جستجو نمی‌کند.
- به چیزی اشاره نمی‌کند.
- حرکاتی مانند تکان دادن سر را یاد نمی‌گیرد.
- کلمات تکی مانند «ماما» یا «بابا» را نمی‌گوید.
- مهارت‌های قبلی را از دست می‌دهد.

اگر کودک شما نارس به دنیا آمده باشد، به زمان بیشتری نسبت به سایر بچه‌های هم سن و سال خود نیاز دارد تا بتواند مهارت‌ها را یاد بگیرد. پزشکان معمولاً پیشرفت رشد کودکان را با استفاده از تاریخ تولد آن‏ها تا سومین سال تولدشان، پیگیری می‌کنند.

این مطلب برای آگاهی والدین است و جایگزین معاینهٔ پزشک نیست.