# دست‌های کوچک و کارهای بزرگ: مهارت دست در سال دوم

- نشانی: https://rhyme.hightonic.nl/articles/%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D9%85-%D8%AF%D8%B3%D8%AA%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D9%88%DA%86%DA%A9-%D9%88-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF-%D9%85%D9%87%D8%A7%D8%B1%D8%AA-%D8%AF%D8%B3%D8%AA-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%D8%AF%D9%88%D9%85
- مناسب: ۱۳ تا ۲۰ ماهگی
- آخرین به‌روزرسانی: 2026-10-03
- بازبینی علمی: 2026-10-03
- ناشر: مجله رایم (اپ رایم)

> برج ساختن، باز کردن در بطری، ورق زدن و خط‌خطی کردن؛ مهارت‌های ظریفی که بین ۱۲ تا ۲۰ ماهگی شکوفا می‌شود.

طبق منابع معتبر رشد کودک، کودک ۱۵ ماهه با انگشتان خودش غذا می‌خورد و تلاش می‌کند قاشق را به کار بگیرد؛ تا ۱۸ ماهگی خط‌خطی می‌کند، با اسباب‌بازی به شکل ساده بازی می‌کند (مثلاً ماشین را هل می‌دهد) و تا ۳۰ ماهگی ورق کتاب را یکی‌یکی برمی‌گرداند و درِ پیچی را می‌چرخاند. روی هم گذاشتن دو تا سه بلوک حدود ۱۵ تا ۱۹ ماهگی رایج است.

### بازی‌های روزمره

- بلوک‌های بزرگ چوبی یا لیوان‌های پلاستیکی برای برج ساختن و خراب کردن.
- جعبه دستمال خالی و روسری: درآوردن و چپاندن.
- مداد شمعی کلفت و کاغذ بزرگ؛ گرفتن مداد در مشت در این سن طبیعی است.
- کتاب مقوایی برای ورق زدن.
- خمیر بازی خانگی (آرد و آب و نمک) برای فشار دادن و کندن.

### ایمنی

هر چیزی که در لوله دستمال توالت جا شود، خطر خفگی دارد (دکمه، باتری سکه‌ای، آهن‌ربا، آجیل). مداد شمعی و خمیر باید غیرسمی باشند.

برتری دست (راست‌دستی/چپ‌دستی) معمولاً تا ۲ تا ۳ سالگی مشخص می‌شود؛ تعویض دست در این سن طبیعی است و نباید دست خاصی را اجبار کرد.

این مطلب برای آگاهی والدین است و جایگزین معاینهٔ پزشک نیست.
