رشد زبانی کودک دو تا سه ساله: نکات مهم برای تقویت زبان کودکان
کودک دو تا سه ساله بیشتر از آن چه می تواند بگوید، می فهمد! در دوسالگی حدوداً معنی ۵۰۰ تا ۷۰۰ واژه را می فهمد. تا 2.5 سالگی او ۸۰۰ تا ۹۰۰ کلمه را می فهمد و تقریباً ۵۷۰، یعنی نیمی از آن را می‌تواند بگوید. معمولاً در دو سالگی او می‌تواند چند جمله کوتاه را به زبان آورد. وقتی او می خواهد با شما بیاید می گوید "بیا، من!" در سه سالگی جملات او از نظر دستور زبان درست می‌شود، "من هم می تونم بیام؟" یا "من هم می خوام بیام". معمولاً در سه سالگی گویش او برای بیشتر بزرگسالان و دیگر کودکان قابل فهم است.
اگر تا دوسالگی فرزندتان حداقل پنجاه کلمه نمی گوید، از جملات دو کلمه ای استفاده نمی کند، یا دستورهای ساده را نمی فهمد، یا بسیاری از کارهایی که بلد بوده را نمی تواند انجام دهد، این موارد را با پزشک متخصص در میان بگذارید.
کودکان دو تا سه ساله، توانایی یادگیری یک یا دو واژه جدید در هر روز را دارند. آنها از بزرگسالان بیشتر یاد می‌گیرند و کلماتی که بیشتر بشنوند را تکرار می‌کنند. همچنین، آنها از گویش بزرگسالان الگو می‌برند. وقتی به چیزی اشاره می‌کنند، می‌توانند به آن اشیا یا تصاویر آنها اشاره کنند، مثلاً "کفش قهوه‌ای کجا است؟"
کودکان دو تا سه ساله، بسیاری از اعضای بدن خود را می‌شناسند و می‌توانند آنها را نشان دهند. آنها تقریباً جملاتی که می‌شنوند را فهم می‌کنند و نام آدم‌های آشنا را می‌دانند. علاوه بر این، آنها می‌توانند دستورهای یک مرحله‌ای مثل "لطفاً کفشت را مرتب کن" را انجام دهند و توضیحات ساده را می‌فهمند.
اگرچه کودکان دو تا سه ساله در مقایسه با گذشته، بیشتر حرف می‌زنند، اما هنوز نمی‌توانند به طور کامل منظور خود را بیان کنند، به خصوص زمانی که ناراحت هستند. ممکن است ناامید شوند، سروصدا به پا کنند و نتوانند مشکل خود را بیان کنند.
کودک در این سن، علاقه‌مند است کتاب‌ها را مرور و محتوای آنها را بررسی کند. واقعاً از داستان‌ها، آوازها و لالایی‌ها لذت می‌برد و جملات کتاب یا آوازهایی که بلد است را خودش تکرار می‌کند. حتی ممکن است یک آواز را تا آخر بخواند. هنگامی که برایش کتاب می‌خوانید، ممکن است به چیزی در کتاب اشاره کند و از آن سؤال بپرسد. همچنین می‌تواند به سوالاتی که یک بزرگسال هنگام خواندن کتاب از او می‌پرسد پاسخ دهد.
در ابتدای صحبت با یک بزرگسال غریبه، خجالتی است و به والدینش پناه می‌برد. ممکن است در مقابل بزرگسالان احساس کمی اعتماد نفس نکند. بنابراین، وقتی نمی‌خواهد حرف بزند، نیازی به نگرانی یا اجبار او برای پاسخ دادن نیست.
تا پایان سه سالگی، ممکن است بتواند حرف اول نام خود را بنویسد. در هنگام نوشتن، او از کل بازو و دست استفاده می‌کند به جای اینکه فقط از دست و مچ استفاده کند. حروف یا کلماتی که نوشته، بسیار بزرگ است و ممکن است کل صفحه را پر کند. با فراهم کردن کاغذ، مداد، ماژیک و مداد شمعی، می‌توانید به رشد خلاقیت کودک خود کمک کنید.
بازی‌ها و فعالیت‌هایی برای تقویت رشد زبانی
- بی وقفه برای او کتاب بخوانید و داستان تعریف کنید. درباره آنچه در صفحات کتاب می‌بینید، صحبت کنید.
- با انواع جورچین‌ها بازی کنید.
- وقتی او با شما صحبت می‌کند، کاملاً به گفته‌هایش توجه کنید. به او بازخورد دهید تا بداند حرفش را فهمیده‌اید. از لابه‌لای حرف‌هایش بفهمید او چه چیزی را دوست دارد و از چه چیزهایی بدش می‌آید.
- به آنچه می‌گوید، شما هم مطالبی را اضافه کنید. "بله، درست میگی. اون یه دوچرخه است. اون یه دوچرخه قرمزه. اون خیلی برق میزنه!"
- هنگام صحبت با او قواعد دستوری و تلفظ را رعایت کنید. او حرف زدن را شبیه شما یاد می‌گیرد. با گفتن جملات به صورت کامل به تقویت رشد زبانی کودک‌تان کمک کنید.
- با تلفن اسباب بازی، با او بازی کنید. کم‌کم می‌تواند با تلفن واقعی با مادربزرگ و پدربزرگش صحبت کند.
- برای تقویت رشد زبانی کودک دو ساله تا سه ساله‌تان برای او درباره تجربیات خود صحبت کنید یا داستان‌های خیالی بگویید که فرزندتان در آن نقش داشته باشد. شاید او از شما بخواهد آن داستان‌ها را بارها و بارها تکرار کنید.
- برای کودک دو تا سه ساله خود شعر بخوانید و حتماً برای او لالایی بخوانید.
- برای او عروسک خیمه شب بازی و حیوانات عروسکی تهیه کنید. از لباس‌های قدیمی، کفش، کلاه‌های شل و ول، مواد بازیافتی برای درست کردن لباس مبدل و اثاثیه صحنه بازی نمایش استفاده کنید. با استفاده از پتو و صندلی مخفی‌گاه درست کنید. با پاکت‌های کاغذی، عروسک خیمه شب بازی درست کنید تا فرزندتان آنها را با ماژیک، چسب و کاغذ تزئین کند. به او نشان دهید چطور این عروسک‌ها می‌توانند با هم یا با شما یا او حرف بزنند.
